წმიდა დიდმოწამე, საქართველოს მნათობი კახეთის დედოფალი ქეთევანი (+1624) – St Katevan – 13 (26) სექტემბერი ╰⊰¸¸.•¨* Georgian

https://saintsofmyheart.wordpress.com

http://saintninageorgiaofmyheart.wordpress.com

SAINT NINA & GEORGIA OF MY HEART

SAINTS OF MY HEART

 


წმიდა დიდმოწამე, საქართველოს მნათობი
კახეთის დედოფალი ქეთევანი (+1624)

13 (26) სექტემბერი

მიდა ქეთევანი აშოთან მუხრანბატონის ასული დაიბადა დაახ. 1570 წელს. კეთილგონიერი და მორწმუნე ქეთევანი კახეთის მეფის, ალექსანდრეს უფროს ვაჟზე, დავითზე დააქორწინეს. მეფე ალექსანდრეს კიდევ ორი ვაჟიშვილი ჰყავდა – გიორგი და კონსტანტინე. კონსტანტინე შაჰ-აბასის კარზე იზრდებოდა ბავშვობიდანვე და რჯულიც გამოცვლილი ჰქონდა.

ალექსანდრე მეფე მონაზვნად აღიკვეცა ალავერდის ტაძარში. ტახტზე დავითი ავიდა, მაგრამ ოთხიოდ თვეში, 1602 წელს, კახეთის ახალგაზრდა მბრძანებელი მოულოდნელად გარდაიცვალა. დაქვრივებულ ქეთევანს დარჩა ქალ-ვაჟი – თეიმურაზი და ელენე. ალექსანდრე კვლავ სამეფოს დაუბრუნდა. ქვეყნის არეულობისა და სხვადასხვა საშიშროების გამო ქეთევანმა თეიმურაზი შაჰ-აბასთან გაგზავნა.

შაჰ-აბასმა, როგორც კი დავითის სიკვდილი და ალექსანდრეს დაბრუნება შეიტყო, თავის კარზე აღზრდილ გამაჰმადიანებულ კონსტანტინე-მირზას უბრძანა, წასულიყო კახეთში, მოეკლა მოხუცებული მამა, მოეკლა ღვიძლი ძმა გიორგი და თვითონ ასულიყო კახეთის სამეფო ტახტზე.

გამხეცებულმა კონსტანტინე-მირზამ შეასრულა ბრძანება, შემდეგ მამისა და ძმის მოკვეთილი თავები, ვითარცა ძვირფასი ძღვენი, „მამობილს“ გაუგზავნა, მათი გვამები კი აქლემს აჰკიდა და ალავერდს გააგზავნა დასამარხად. ქეთევანმა პატივით დაკრძალა მამამთილისა და მაზლის ცხედრები.

სისხლში გასვრილმა კონსტანტინემ ქეთევანს ცოლობა სთხოვა: „შეგირთავ ცოლად და შენც მორჩილ მექმენ, რამეთუ ესრეთ არს წესი და ჩვეულება სჯულად მაჰმადისაო“.

ქეთევანმა კახეთის დიდებულები იხმო, ყოველივე აუწყა და უთხრა, თუ სარწმუნოებისა და ქვეყნის ღირსებას ვერ დავიცავთ, ქართლს დავბრუნდებიო, მუხრანში. დიდებულებმა ერთგულება შეჰფიცეს დედოფალს, შეიკრიბნენ, მიუვარდნენ სჯულისა და ტრადიციების შემგინებელს და სიცოცხლეს გამოასალმეს. ქეთევანმა ურწმუნო კონსტანტინეს გვამი გვარისათვის შესაფერილი პატივით დაკრძალა, შაჰს დიდძალი ძღვენი გაუგზავნა და სთხოვა, მეფედ თეიმურაზი დაემტკიცებინა. მანამდე კი, დროებით, თვითონ იტვირთა სამეფოზე ზრუნვა.

შაჰ-აბასი შეშინდა: კახეთი განმიდგება, ქართლს შეუერთდება და საბოლოოდ დავკარგავო და 1606 წელს მეფედ დაამტკიცა თეიმურაზი და დიდი პატივით დააბრუნა საქართველოში.

გაიხარა წმიდა დედოფალმა შვილის ხილვით, გაიხარა მთელმა სამეფომ ქრისტიანი უფლისწულის დაბრუნებით. მეფე იკურთხა და ქვეყანაში დროებით სიმშვიდემ დაისადგურა. ახალგაზრდა მეფემ გურიელის ასული ანა შეირთო. მეფე-დედოფალს ორი ვაჟი და ერთი ასული – ლევანი, ალექსადნრე და თინათინი შეეძინათ. მალე ანა დედოფალი გარდაიცვალა. შაჰის იძულებით თეიმურაზმა ლუარსაბ II-ის და, ხორეშანი შეირთო, შაჰმა კი ხორეშანის და – ელენე მოიყვანა ცოლად. ასე ცბიერებით „დაუმოყვრდა“ იგი ქართლ-კახეთის სამეფოს, ნამდვილად დამოყვრებულ ქართლსა და კახეთს შორის კი მუდმივად თესავდა განხეთქილების ღვარძლს.

შაჰ-აბასმა 1614 წელს ელჩი გამოუგზავნა თეიმურაზს და ერთგულების ნიშნად შვილი სთხოვა მძევლად. იცოდა თეიმურაზმა შაჰის ვერაგობა, მაგრამ დიდებულების იძულებით უმცროსი ვაჟი, ალექსანდრე მაინც გაგზავნა სპარსეთში, თან დედაც – წმიდა ქეთევანიც გააყოლა: „ჰგონებდა პატივისცემასა დედისასა შაჰ-აბასისაგან“. შაჰმა ჯერ უფროსი შვილი, ლევანი ითხოვა, შემდეგ კი თეიმურაზსაც შეუთვალა: რადგან ამისთანა ერთგული კაცი ხარ, შენც მოდი და მნახეო“.

ყველასათვის ნათელი გახდა შაჰის სურვილი: მას სურდა კახეთის სამეფო კარისთვის ერთად მოეყარა თავი და ერთიანად შეემუსრა. დრო აღარ ითმენდა. თეიმურაზი და ლუარსაბი შეითქვნენ და გაერთიანებული ძალებით სძლიეს ჟალეთში დაბანაკებულ მტერს.

შემდგომ დაიწყო ქართლის ცხოვრების უსაშინლესი პერიოდი. კახეთის დასალაშქრად გამზადებულმა შაჰ-აბასმა მძევლები – წმიდა ქეთევანი და მისი შვილიშვილები – შირაზს გაგზავნა, თვითონ კი კახეთს შეესია. მტერმა ააოხრა სამეფო კარი, შერყვნა ეკლესია-მონასტრები, გადაასახლა და დააცარიელა სოფლები. ქვეყანა შიმშილმა და ძალადობამ მოიცვა. უსჯულოებმა ცეცხლს მისცეს კახეთი. სამასი ათასზე მეტი ქართველი სპარსეთში გადაასახლეს, გაუდაბურებულ ქვეყანაში კი ულუსები ჩამოასახლეს.

შირაზს გადასახლებიდან ხუთი წლის შემდეგ შაჰმა ქეთევანს ჩამოაშორა თეიმურაზის ძენი, ისპაჰანს წაიყვანა და დაასაჭურისა. ალექსანდრემ ტანჯვას ვერ გაუძლო და გარდაიცვალა, ხოლო ლევანი შეიშალა. სამშობლოს ხვედრით შეძრწუნებული წმიდა დედოფალი, რომელმაც შვილიშვილების უბედურება არ იცოდა, შირაზის მმართველს, გათათრებულ ქართველს, იმამ-ყული-ხან უნდილაძის სასახლეში ცხოვრობდა. ნაქართველარი თათარი დიდი პატივით ეპყრობოდა ქეთევანს და ამბობდა, დიდად საპატიო სტუმარი არისო ჩვენი, ის კი არ არის ტყვე, ჩვენ თვითონა ვართ მისი ტყვეები. მისი ბრძანებით წმიდა დედოფალს არ უმხელდნენ, თუ რა საშინელი ბედი ეწიათ ბატონიშვილებს – ლევანსა და ალექსანდრეს.

ათი წელი იტანჯებოდა დედოფალი „საპატიო“ ტყვეობაში. მარხვით, ლოცვით, ქვაზე წოლით გაილია დედოფლის სხეული. მაინც მხნედ იყო, უვლიდა, ზრუნავდა და ზედ დაჰფოფინებდა თავის სამწყსოს – მის გამგებლობაში მყოფ ოციოდე ქართველს.

ხედავდა გულმრისხანე შაჰი, რომ „უდრეკ იყო დედოფალი“, ისევ წმიდა სამებას სასოებდა კახეთის მანათობელი ვარსკვლავი, ჯვარცმულ მაცხოვარს ავედრებდა თავის ჯვარცმულ ქვეყანას და ემზადებოდა დიდი მისიისათვის.

უსჯულო აბასმა გადაწყვიტა, რჯული გამოეცვლევინებინა ქეთევანისათვის. მისი უზნეობა და თავხედობა იქამდეც მივიდა, რომ ცოლობა სთხოვა ზნესრულ დედოფალს და ეს მოხდა სწორედ იმ დღეს, როცა წმიდანმა თავისი შვილიშვილების ბედი შეიტყო.

შაჰმა იმამ-ყული-ხანს შეუთვალა: „ქეთევან დედოფალი თუ გათათრდეს, ნურას აწყენ და თუ არ გათათრდეს, აწამე და სასჯელით მოკალიო“. შეძრწუნდა უნდილაძე, მოციქულის პირით შეუთვალა: „ბერი დედაკაცი არის და ახლა ეს არ გათათრდება, რას აქნევ ამის გათათრებას, თქვენთვის სირცხვილი არისო მისი სიკვდილი“. შაჰ-აბასი გაბრაზდა, ბრძანების სასწრაფოს აღსრულება უბრძანა შირაზის ხანს. ნაქართველარი შეევედრა დედოფალს, სხვის დასანახად მაინც აღიარე მაჰმადი, გულში კი ქრისტიანად დარჩიო. წმიდა ქეთევანმა შორს დაიჭირა უნდილაძის ნათქვამი და წამებისთვის განემზადა: „მეუფეო ქრისტე, სიტყუაო ღვთისაო, არა შუენოდა მხევლისა შენისად უარის ყოფაჲ შენი, ნუ მიმცემ ეშმაკსა მხევალსა შენსა“.

ხალხით გაჭედილ მოედანზე გაიყვანეს ქართველთა სათაყვანებელი დედოფალი, რომელსაც მგლოვიარე ქართველები მიაცილებდნენ. ჯალათებმა მოამზადეს სპილენძის ქვაბები, დაანთეს ცეცხლი, შეაწყვეს შიგ შანთები გასახურებლად და სადღესასწაულოდ შემოსილი დედოფალი კოცონის წინ დააყენეს. მხოლოდ ერთი რამ ითხოვა წმიდა მოწამემ: „დედის ნაშობნი ხართ თქვენც, ნუ შეურაცხმყოფთ სიშიშვლით“.

უსჯულოებმა ენით აუწერელი სისასტიკით აწამეს ქართველთა წმიდა დედოფალი: გახურებული რვალის ქვაბი დაამხვეს თავზე, მარწუხებით დააგლიჯეს ძუძუები, გავარვარებული შამფურები გაუყარეს მკერდიდან ზურგში, ფრჩხილები დააძრეს, ხორცი დააგლიჯეს ლურსმნიან ფიცარზე დააგდეს და ზედაც ლურსმნიანი ფიცარი დააჭედეს, ბოლოს გახურებული ბარით შუბლი გაუპეს.

წმიდა სულმა დატოვა ნაგვემი სხეული. გამძვინვარებულმა ჯალათებმა ნადირთა სათრევად დააგდეს წმიდა დედოფლის გვამი, მაგრამ ღმერთმა მოავლინა სასწაული – წმიდანის ნეშტს ნათელი დაადგა.

წამების მხილველმა ფრანგებმა წმიდა დედოფლის ნაწილები დიდი პატივით წაასვენეს, საკმევლით და მურით გაჟღენთილ ქსოვილში გაახვიეს და კათოლიკურ მონასტერში დაასვენეს, რამდენიმე ხნის შემდეგ კი კახეთის მეფეს, თეიმურაზს გამოუგზავნეს თავისი წმიდა დედის თავი მკლავთან და სხვა ნაწილებთან ერთად, რომლებიც ალავერდის მონასტერში ინახებოდა და 1723 წელს დაიკარგა.

წყარო:

„ქართველ წმიდანთა ცხოვრებანი“, თბილისი, 2004 წ.

Heliga Ketevan av Muchrani – 13 september 1624 ╰⊰¸¸. •¨* Swedish

https://saintsofmyheart.wordpress.com

http://saintninageorgiaofmyheart.wordpress.com

SAINT NINA & GEORGIA OF MY HEART

SAINTS OF MY HEART

Heliga Ketevan av Muchrani

13 september 1624

Heliga Ketevan av Muchrani född 1565, död 13 september 1624 i Shiraz i Iran. Hon var drottning av Kachetien, ett kungarike i östra Georgien (idag en region). Ketevan av Muchrani mördades i Shiraz i Iran den 13 september 1624. Hennes regeringsperiod var mellan år 1601 till 1602.

Källa: Wikipedia

Relik

Saint Greatmartyr Ketevan the Queen of Georgia (+1624) – September 13

https://saintsofmyheart.wordpress.com

http://saintninageorgiaofmyheart.wordpress.com

SAINT NINA & GEORGIA OF MY HEART

SAINTS OF MY HEART


Saint Greatmartyr Ketevan the Queen of Georgia (+1624)

September 13

Source:

https://oca.org

https://oca.org/saints/lives/2017/09/13/102608-greatmartyr-ketevan-the-queen-of-georgia

ORTHODOX CHURCH IN AMERICA

The holy Queen Ketevan was the daughter of Ashotan Mukhran-Batoni, a prominent ruler from the Bagrationi royal family. The clever and pious Ketevan was married to Prince David, heir to the throne of Kakheti. David’s father, King Alexander II (1574-1605), had two other sons, George and Constantine, but according to the law the throne belonged to David. Constantine was converted to Islam and raised in the court of the Persian shah Abbas I.

Several years after David and Ketevan were married, King Alexander stepped down from the throne and was tonsured a monk at Alaverdi. But after four months, in the year 1602, the young king David died suddenly. He was survived by his wife, Ketevan, and two children—a son, Teimuraz, and a daughter, Elene—and his father ascended the throne once more.

Upon hearing of David’s death and Alexander’s return to the royal throne, Shah Abbas commanded Alexander’s youngest son, Constantine-Mirza, to travel to Kakheti, murder his father and the middle brother, George, and seize the throne of Kakheti. As instructed, Constantine-Mirza beheaded his father and brother, then sent their heads, like a precious gift, to Shah Abbas.

Their headless bodies he sent to Alaverdi. (Since the beginning of the 11th century, Alaverdi had been the resting place of the Kakhetian kings.) The widowed Queen Ketevan was left to bury her father-in-law and brother-in-law.

But Constantine-Mirza was still unsatisfied, and he proposed to take Queen Ketevan as his wife.

Outraged at his proposition, the nobles of Kakheti rose up and killed the young man who had committed patricide and profaned his Faith and the throne. Having buried the wicked Constantine-Mirza with the honor befitting his royal ancestry, Ketevan sent generous gifts to Shah Abbas and requested that he proclaim her son, Teimuraz, the rightful heir to the throne.

While she was awaiting his reply, Ketevan assumed personal responsibility for the rule of Kakheti. Concerned that, if he denied this request, Kakheti would forcibly separate from him and unite with Kartli, Shah Abbas hastily sent Prince Teimuraz to Georgia, laden with great wealth.

In 1614 Shah Abbas informed King Teimuraz that his son would be taken hostage, and Teimuraz was forced to send his young son Alexander and his mother Ketevan to Persia. As a final attempt to divide the royal family of Kakheti, Shah Abbas demanded that the eldest prince, Levan, be brought before him, and he finally summoned King Teimuraz himself.

The shah’s intentions were clear: to hold all of the royal family in Persia and send his own viceroys to rule in Kakheti. He sought to eliminate King Luarsab II of Kartli as well, but Teimuraz and Luarsab agreed to attack the Persian army with joint forces and drive the enemy out of Georgia.

Shah Abbas sent his hostages, Queen Ketevan and her grandsons, deep into Persia, while he himself launched an attack on Kakheti.

With fire and the sword the godless ruler plundered all of Georgia. The royal palace was razed, churches and monasteries were destroyed, and entire villages were abandoned. By order of the shah, more than three hundred thousand Georgians were exiled to Persia, and their homes were occupied by Turkic tribes from Central Asia. Hunger and violence reigned over Georgia.

The defeated Georgian kings Teimuraz and Luarsab sought refuge with King George III of Imereti.

After they had spent five years exiled in Shiraz (Persia), the princes Alexander and Levan were separated from Ketevan and castrated in Isfahan. Alexander could not endure the suffering and died, while Levan went mad.

Saint Ketevan, meanwhile, remained a prisoner of the ruler of southeastern Persia, the ethnic Georgian imam Quli-Khan Undiladze, who regarded the widowed Queen of Kakheti with great respect. According to his command, Ketevan was not to discover the fate of her grandsons.

Queen Ketevan spent ten years in prison, praying for her motherland and loved ones with all her might and adhering to a strict ascetic regime. Constant fasting, prayer and a stone bed exhausted her previously pampered body, but in spirit she was courageous and full of vitality. She looked after those assigned to her care and instructed them in the spiritual life.

After some time Abbas resolved to convert Ketevan to Islam, and he announced his intention to marry her. He asked that his proposal be conveyed to her the same day she was informed of the fate of her grandsons. As a condition of their marriage, Abbas insisted that Ketevan renounce the Christian Faith and convert to Islam. In the case of her acquiescence, Imam Quli-Khan was to respect and honor her as a queen, and in the case of her refusal, to subject her to public torture.

The alarmed imam begged the queen to submit to the shah’s will and save herself, but the queen firmly refused and began to prepare for her martyrdom. (According to one foreign observer, her steadfastness delayed the Islamization of the Georgians in Persia: “In the course of a conversation at the court of Shah Abbas, where a young and recently converted Georgian was present, the question arose as to why it was that, while all young Georgians were forced to embrace Islam, their mothers were not. The explanation given by one of those present was that since the Queen would not change her faith Georgian mothers likewise refused.” (Z. Avalishvili, “Teimuraz I and His Poem ‘The Martyrdom of Queen Ketevan,’” Georgica [vol I, no. 4/5, 1937] pp. 22.)

Queen Ketevan was robed in festive attire and led out to a crowded square. Her persecutors subjected her to indescribable torment: they placed a red-hot copper cauldron on her head, tore at her chest with heated tongs, pierced her body with glowing spears, tore off her fingernails, nailed a board to her spine, and finally split her forehead with a red-hot spade.

Saint Ketevan’s soul departed from her body, and the executioners cast her mutilated body to the beasts. But the Lord God sent a miracle: her holy relics were illumined with a radiant light.

A group of French Augustinian missionary fathers, who had witnessed the inhuman tortures, wrapped Queen Ketevan’s body in linens scented with myrrh and incense and buried it in a Catholic monastery.

Some time later the holy relics of Great-martyr Ketevan were delivered to her son, Teimuraz, King of Kakheti.

Teimuraz wept bitterly for his mother and sons and buried the relics with great honor in the Alaverdi Cathedral of Saint George.

Holy Relics of St Katevan

Saint Joseph Bishop of Alaverdi, Georgia

http://saintninageorgiaofmyheart.wordpress.com

SAINT NINA & GEORGIA OF MY HEART

mouth-of-the-altamaha-river.jpg

15-03.jpg

Saint Joseph Bishop of Alaverdi, Georgia

September 15

Saint Joseph chose the monastic vocation at a young age. Having arrived in Georgia with his teacher Saint John Zedazni , Saint Joseph settled in Kakheti in the relatively undeveloped and wild Alaverdi region. Here he began his ascetic exploits.

A Kakheti noblemen during an hunt found himself on the Alaverdi plain and was so astonished, seeing Saint Joseph standing at prayer, that he remained with him. Reports about this nobleman becoming a monk and about the holy life of the Monk Joseph spread throughout Kakheti. People seeking holiness and the ascetic life began to throng to Alaverdi to Saint Joseph. A monastery thus arose, and a church in honour of the Great Martyr Saint George was built.

Chosen to lead the monastery, Saint Joseph with fatherly love concerned himself about the brethren of the monastery, and about the spiritual enlightenment of Kakheti. Pagan superstitions were still not eradicated, and Saint Joseph, with cross in hand, often left the monastic solitude to preach the Word of God.

Beholding the saintly and immaculate life of the monk Joseph and his sincere desire to serve them, the Kakheti people willingly and joyfully accepted the Gospel teaching, and abandoned their pagan customs.

Saint Joseph composed a catechism (lost in the 16th Century) by which he taught the flock entrusted to him. Nearing the end of his life of dedicated service, Saint Joseph secluded himself in a tight cell for complete silence. In the year 570 occurred his peaceful and blessed end. Sainted Joseph was buried in the church of the holy Great Martyr Saint George in Alaverdi.

In the 9th Century in place of the former church was erected the great Alaverdi cathedral within which, on the left side of the Altar at the north wall, rests the body of Saint Joseph.

Saint Joseph is a particularly popular saint in Kakheti, particularly around Alaverdi, and it is common to see his icon in people’s homes in Eastern Georgia. The Alaverdoba festival in Kakheti coincides with the autumn harvest of grapes and other crops, and the harvest festival for several days in late September culminates with the feast of Saint Joseph on this day.